W Gdańskim Uniwersytecie Medycznym trwają pionierskie prace nad przekształcaniem danych pielęgniarskich w ustrukturyzowane zasoby wiedzy klinicznej. Projekt realizowany jest w ramach działalności Pracowni Badań Naukowych utworzonej w programie Inicjatywa Doskonałości – Uczelnia Badawcza (IDUB) oraz we współpracy z Interdyscyplinarnym Pomorskim Centrum Medycyny Cyfrowej (IP_CMC). Jego celem jest rozwój innowacyjnych metod wykorzystania danych klinicznych w badaniach naukowych oraz budowanie potencjału GUMed w obszarze medycyny cyfrowej.
Współpraca ekspertów z zakresu pielęgniarstwa, informatyki medycznej i nauk o zdrowiu umożliwia tworzenie nowych metod analizy danych klinicznych wspierających zarówno rozwój badań naukowych, jak i codzienną praktykę kliniczną. Projekt wpisuje się w strategię rozwoju medycyny cyfrowej, której celem jest wykorzystanie danych pochodzących z codziennej opieki nad pacjentem do wspierania badań naukowych, sztucznej inteligencji oraz systemów wspomagania decyzji medycznych.
Jednym z kluczowych działań realizowanych przez zespół jest mapowanie danych pielęgniarskich pochodzących z systemów informatycznych wykorzystywanych w Uniwersyteckim Centrum Klinicznym, szpitalu GUMed do międzynarodowych terminologii referencyjnych ICNP® (International Classification for Nursing Practice) oraz SNOMED CT. Prace prowadzone są przez dr hab. Dorotę Kilańską, prof. uczelni oraz dr Hannę Grabowską, prof. uczelni, przy współpracy zespołu IP_CMC i ekspertów klinicznych UCK.
Szczególnym obszarem prowadzonych analiz jest obecnie mapowanie danych dotyczących oceny funkcjonalnej pacjentów, w tym skali Barthel, do terminologii umożliwiających ich dalsze wykorzystanie w badaniach klinicznych, analizach jakości opieki oraz systemach wspomagania decyzji klinicznych. Odbyło się już drugie spotkanie robocze zespołu, podczas którego analizowano możliwości wykorzystania danych pielęgniarskich w modelach predykcyjnych oraz rozwiązaniach sztucznej inteligencji wspierających opiekę nad pacjentem.
Duży wkład w rozwój projektu miała również Anna Lignowska, dyrektor ds. pielęgniarstwa Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego, szpitala GUMed. Jej praca pozwoliła na skuteczne połączenie perspektywy klinicznej, organizacyjnej i informatycznej podczas realizacji projektu.
Dzięki prowadzonym pracom dane dokumentowane przez pielęgniarki stają się integralną częścią ekosystemu danych klinicznych wykorzystywanych przez lekarzy, pielęgniarki, badaczy i analityków. W przyszłości pozwoli to na rozwój narzędzi wspierających przewidywanie pogorszenia statusu zdrowotnego pacjenta, ryzyka upadków, odleżyn, ponownych hospitalizacji czy powikłań leczenia. Tym samym pielęgniarskie dane kliniczne stają się ważnym elementem rozwoju medycyny predykcyjnej, personalizowanej i opartej na danych (data-driven healthcare).
źródło: https://nursingcecentral.com/lessons/data-standards-with-nurse-informatics/
Analiza materiałów przekazanych przez UCK obejmowała obszary oceny społecznej, fizjologicznej, psychologicznej oraz funkcjonalnej pacjenta. W dotychczasowych pracach zidentyfikowano i zmapowano 229 elementów danych pielęgniarskich do terminologii ICNP®, co odpowiada około w 95% pokryciu analizowanych pojęć wykorzystywanych w formularzach klinicznych. Największy zakres mapowania uzyskano dla danych dotyczących statusu fizjologicznego pacjenta, gdzie zmapowano 179 elementów, a także dla obszaru oceny psychologicznej i funkcjonalnej. Dane te stanowią podstawę do dalszego mapowania do SNOMED CT oraz budowy modeli analitycznych wykorzystywanych w badaniach klinicznych także w medycynie.
Realizowane działania stanowią jeden z pierwszych w Polsce przykładów systematycznego mapowania danych pielęgniarskich do międzynarodowych standardów terminologicznych i pokazują, że pielęgniarstwo odgrywa istotną rolę w rozwoju nowoczesnej medycyny cyfrowej oraz budowaniu systemu ochrony zdrowia opartego na wiedzy i danych.
