Przyszłość systemu ochrony zdrowia, bezpieczeństwo lekowe, finansowanie innowacji medycznych, nowe technologie, badania kliniczne oraz wyzwania związane z chorobami neurologicznymi – to tylko część tematów, które podczas XXXV Forum Ekonomicznego w Karpaczu były przedmiotem dyskusji z udziałem ekspertów Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego i Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego. Przedstawiciele GUMed i UCK aktywnie uczestniczyli w debatach poświęconych najważniejszym wyzwaniom stojącym dziś przed polską ochroną zdrowia.
Tegoroczna, 35. edycja Forum Ekonomicznego odbyła się w dniach 8–10 września pod hasłem Architektura nowego porządku. Stabilność w czasach zmian. W wydarzeniu wzięło udział ponad 6000 gości, którzy uczestniczyli w ponad 500 debatach i panelach poświęconych m.in. gospodarce, bezpieczeństwu, zdrowiu, nowym technologiom i polityce międzynarodowej.
Jednym z najważniejszych obszarów tegorocznego Forum było Forum Ochrony Zdrowia, które stało się przestrzenią do rozmowy o przyszłości systemu ochrony zdrowia, innowacjach medycznych oraz bezpieczeństwie zdrowotnym i lekowym Polski.
Gdański Uniwersytet Medyczny reprezentowali m.in.
- prof. Michał Markuszewski, rektor GUMed
- dr Jakub Kraszewski, dyrektor naczelny Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego, szpitala GUMed,
- prof. Edyta Szurowska, kierownik II Zakładu Radiologii GUMed i Zakładu Radiologii UCK, konsultant krajowa w dziedzinie radiologii i diagnostyki obrazowej, wiceprezes zarządu Polskiego Lekarskiego Towarzystwa Radiologicznego,
- prof. Małgorzata Myśliwiec, kierownik Katedry i Kliniki Pediatrii, Diabetologii i Endokrynologii GUMed,
- prof. Bartosz Karaszewski, kierownik Katedry Neurologii GUMed, konsultant krajowy ds. neurologii,
- prof. Piotr Czauderna, ordynator Kliniki Chirurgii i Urologii Dzieci i Młodzieży UCK,
- prof. Tomasz Bączek, kierownik Katedry i Zakładu Chemii Farmaceutycznej GUMed,
- dr Katarzyna Krzemińska z Katedry i Zakładu Farmacji Stosowanej GUMed,
- mgr Miłosława Zagłoba z Zakładu Prawa Medycznego i Farmaceutycznego GUMed.
Rektor GUMed prof. Michał Markuszewski uczestniczył w trzech wydarzeniach Forum poświęconych bezpieczeństwu systemu ochrony zdrowia i polityce lekowej.
9 września wziął udział w debacie Wykorzystanie potencjałów Centrów Wsparcia Badań Klinicznych i Regionalnych Centrów Medycyny Cyfrowej na rzecz krajowego bezpieczeństwa lekowego, a następnie w Okrągłym Stole Prezentacja Dokumentu Polityka Lekowa 2026–2030. Wieczorem uczestniczył w debacie Bezpieczeństwo lekowe Polski i Europy – czy w globalnej gospodarce możliwa jest suwerenność?, której moderatorką była Miłosława Zagłoba, wykładowca GUMed, radca prawny, dyrektor Biura Rektora GUMed.
– Uczelnia to nie tylko nauka i dydaktyka, ale także oddziaływanie społeczne. Forum Ekonomiczne czy Forum Ochrony Zdrowia to doskonała przestrzeń, gdzie możemy definiować, dyskutować i decydować o tym, w jaki sposób uczelnie medyczne mogą wspierać samorządy, instytucje publiczne i państwowe oraz same kreować politykę w zakresie ochrony zdrowia – podkreślał prof. Michał Markuszewski.
Jak zaznaczył Rektor, udział GUMed w tego typu dyskusjach jest naturalną konsekwencją realizacji trzech podstawowych misji uczelni – nauki, dydaktyki i oddziaływania na społeczeństwo. Zwrócił również uwagę na znaczenie Konferencji Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych (KRAUM), zrzeszającej 16 najważniejszych polskich uczelni medycznych i instytucji akademickich.
Ważnym tematem wystąpień Rektora było bezpieczeństwo lekowe Polski i Europy.
– Wydarzenia ostatnich lat – konflikt w Ukrainie, pandemia COVID, rozmaite katastrofy naturalne – pokazują, że łańcuchy dostaw, które do niedawna były bezpiecznymi metodami zapewniania bezpieczeństwa lekowego, mogą w każdej chwili zostać intencjonalnie czy przypadkowo zahamowane – mówił prof. Markuszewski.
Jego zdaniem Polska i Europa powinny budować rozwiązania pozwalające na zabezpieczenie dostaw leków i substancji czynnych, m.in. poprzez rozwój krajowych możliwości produkcyjnych oraz tworzenie odpowiednich rezerw.
– Powinniśmy wytworzyć system, który umożliwi nam albo taką produkcję w sytuacji kryzysowej, albo tworzenie rezerw takich substancji. To jest bardzo trudne zadanie, ale nie niemożliwe – podkreślał rektor, wskazując m.in. na rozwiązania funkcjonujące w Finlandii.
Prof. Markuszewski mówił również o przyszłości Centrów Wsparcia Badań Klinicznych i Regionalnych Centrów Medycyny Cyfrowej. Wskazał na potrzebę współpracy uczelni medycznych i stworzenia swego rodzaju federacji czy koalicji tych centrów, które mogłyby wspólnie działać na rzecz bezpieczeństwa zdrowotnego Polaków. W tej koncepcji – jak zaznaczył – istotne miejsce powinien mieć również polski przemysł farmaceutyczny.
O finansowaniu innowacji medycznych dyskutowała prof. Małgorzata Myśliwiec, kierownik Katedry i Kliniki Pediatrii, Diabetologii i Endokrynologii GUMed, która wzięła udział w panelu Nowoczesne technologie medyczne – jak finansować innowacje?.
Ekspertka zwróciła uwagę na potrzebę przesunięcia akcentów z leczenia rozwiniętych chorób i ich powikłań na działania pozwalające zatrzymywać ich rozwój na możliwie wczesnym etapie.
– Bardzo ważne jest, aby skierować wszystkie siły nie tylko na leczenie już istniejących chorób czy powikłań, ale na produkcję innowacyjnych leków biologicznych i genetycznych, które zatrzymują rozwój choroby na wczesnym etapie – mówiła prof. Myśliwiec.
Jak podkreśliła, dotyczy to m.in. przewlekłych chorób cywilizacyjnych, takich jak otyłość i cukrzyca, ale także wielu chorób o podłożu autoimmunologicznym.
Prof. Myśliwiec zwróciła również uwagę, że innowacje medyczne powinny być oceniane nie tylko przez pryzmat ceny zakupu, ale także ich wartości klinicznej, wpływu na jakość życia pacjentów, wykorzystania zasobów systemu ochrony zdrowia oraz kosztów, których zastosowanie nowej terapii pozwala uniknąć w przyszłości.
– Dlatego tak bardzo ważne jest, aby stworzyć pomost refundacyjny, aby doprowadzić właśnie do rejestracji leku z pomocą państwa. Aby ten wynalazek pozostał w Polsce, a nie został wyprowadzony poza granice naszego kraju – zaznaczyła.
O rosnącej roli nowych technologii w diagnostyce i leczeniu rozmawiała prof. Edyta Szurowska, kierownik II Zakładu Radiologii GUMed i Zakładu Radiologii UCK, konsultant krajowa w dziedzinie radiologii i diagnostyki obrazowej, wiceprezes zarządu Polskiego Lekarskiego Towarzystwa Radiologicznego. Wzięła udział w debacie ekspertów Nowoczesne technologie w służbie medycyny: robotyka, sztuczna inteligencja, telemedycyna.
Uczestnicy dyskusji zastanawiali się m.in. nad tym, jak głęboko technologie takie jak sztuczna inteligencja, chirurgia robotyczna, telemedycyna i zdalna diagnostyka zmienią sposób rozpoznawania i leczenia chorób oraz jak wykorzystać ich potencjał dla poprawy jakości opieki nad pacjentami.
– Sztuczną inteligencję w radiologii wykorzystujemy zarówno na etapie wykonywania badania, czyli na przykład przy prawidłowym pozycjonowaniu skanów u pacjenta, jak to jest w rezonansie magnetycznym, przy redukcji dawki promieniowania w tomografii komputerowej, przy redukcji szumów. (…) Algorytm świetnie działa na populacji, na której został wytworzony. To wcale nie znaczy, że u nas na pewno doskonale się sprawdzi – mówiła prof. Szurowska.
W panelu Jeden system, dwa światy – publiczna i prywatna ochrona zdrowia głos zabrał dr Jakub Kraszewski, dyrektor naczelny Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego, szpitala GUMed. Przedmiotem dyskusji było coraz silniejsze przenikanie się publicznego i prywatnego sektora ochrony zdrowia. W ramach panelu poruszone zostały zagadnienia dotyczące roli i wzajemnych relacji sektora publicznego i prywatnego, możliwości oraz modelu ich współpracy, a także wpływu tego współistnienia na dostępność i organizację świadczeń zdrowotnych. Istotnym elementem rozmowy była również kwestia nierówności w dostępie do leczenia oraz wyzwań związanych z kształtowaniem spójnego i efektywnego systemu ochrony zdrowia.
Ważny głos w dyskusji o przyszłości neurologii zabrał prof. Bartosz Karaszewski, który uczestniczył w konferencji Neurologia w Polsce w kontekście Europejskiego Planu Zdrowia Mózgu, organizowanej przez Instytut Rozwoju Spraw Społecznych.
Prof. Karaszewski zwrócił uwagę na ogromne obciążenie społeczne i ekonomiczne związane z chorobami neurologicznymi.
– Choroby neurologiczne, gdybyśmy uwzględniali nie tylko śmiertelność, ale także długość życia w niepełnosprawności czy jej stopień, stanowią największe obciążenie zdrowotne Polaków, Europejczyków, czy w ogóle naszej populacji – podkreślał.
Jak zaznaczył, koszty związane z chorobami neurologicznymi w Europie przewyższają koszty wszystkich pozostałych chorób łącznie. Polska znajduje się przy tym w trudniejszej sytuacji niż średnia europejska m.in. ze względu na niekorzystną sytuację demograficzną i silny związek wielu chorób neurologicznych z wiekiem.
W ramach Forum Ochrony Zdrowia odbył się również panel Szpitale Kliniczne XXI wieku, w którym uczestniczył prof. Piotr Czauderna.
Dyskusja dotyczyła wyzwań stojących przed współczesnymi szpitalami klinicznymi – ich roli w systemie ochrony zdrowia, rozwoju nowoczesnych metod leczenia, współpracy z uczelniami medycznymi oraz konieczności łączenia działalności leczniczej, naukowej i dydaktycznej.
W programie Forum znalazły się także zagadnienia dotyczące farmacji i bezpieczeństwa lekowego, w których głos zabrali eksperci GUMed, w tym dr Katarzyna Krzemińska z Katedry i Zakładu Farmacji Stosowanej.
Obecność przedstawicieli Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego i Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego podczas XXXV Forum Ekonomicznego w Karpaczu była okazją do zaprezentowania doświadczeń środowiska akademickiego i klinicznego w dyskusji o najważniejszych wyzwaniach stojących przed polskim systemem ochrony zdrowia.
Bezpieczeństwo lekowe, rozwój badań klinicznych, finansowanie innowacyjnych terapii, sztuczna inteligencja i robotyka, rozwój medycyny cyfrowej, przyszłość szpitali klinicznych oraz rosnące obciążenie chorobami neurologicznymi – to obszary, w których wiedza i doświadczenie uczelni medycznych będą miały coraz większe znaczenie.
Udział ekspertów GUMed i UCK w XXXV Forum Ekonomicznym potwierdził, że uczelnie medyczne są nie tylko miejscem kształcenia przyszłych kadr i prowadzenia badań, ale także ważnym partnerem w tworzeniu rozwiązań, które mają wpływ na bezpieczeństwo zdrowotne i przyszłość całego systemu ochrony zdrowia.